Peternoster
'Het leven is een groot feest, maar je moet wel zelf de slingers hangen....'

Maandagmail


Over de foto en zo
23 november 2020

De foto bij de maandagmail van deze week dekt absoluut niet de lading van de hele inhoud.

Ik verbaas me er al veel langer over dat onze prachtige Nederlandse taal, maar ook ons dialect, aan grote veranderingen onderhevig is. Een proces waarvan ik denk dat het niet te stoppen is, hoe jammer ook! Althans: ík vind dat jammer. Heel erg jammer! Want de taal van ons dialect en ons ABN is meer dan rijk genoeg om alle binnensluipende woorden van buitenaf te kunnen ondervangen.
Helaas hebben de media te veel en in mijn ogen ook negatieve invloed hierop. Ik begrijp overigens ook goed dat deze mening lang niet door iedereen gedeeld zal worden.

Jammer dus, maar het is niet anders! Ondanks dat vind ik het toch wel fijn dat ik met diezelfde media te mogelijkheid krijg om het aan de rest van de wereld te laten weten!


Engels voor beginners

Beste mensen van ÉgeWies,

‘Oh my God…!’
Corona-moe zijn we allemaal, zekerste weten! Drie dagen lang zakt het aantal besmettingen zienderogen en vervolgens stijgt het de rest van de week weer schrikbarend en dan begint het gisteren weer te dalen. De wispelturige freule mag van mij een gratis voucher krijgen van ruimtevaartmaatschappij NASA om mee op te stijgen en naar de maan te vliegen. Zonder mondkapje graag!
Eigenlijk moet ik zeggen: een tegoedbon, want het woord ‘voucher’ hebben we ooit eens ‘geleend’ van de Engelsen. ‘Tegoedbon’ klinkt ook veel Hollandser en vooral begrijpelijker, want de freule heeft nog inderdaad veel te goed wat mij betreft.

Ik heb de afgelopen dagen, weken, maanden, bijna een jaar, heel veel tv gekeken en volgens de krant van vandaag ben ik niet de enige. Dat doen wij echter wel volgens ons vaste ritueel. En dat begint dan met het avondeten, daarna de afwas doen (waarbij ik als co-keukenhulp functioneer) en vervolgens ‘ons Marie’ volduwen en inzepen. (‘Ons Marie’ is de naam van de vaatwasser, die ik wél kan laten doen wat ik wil.) Ze heeft als achternaam ‘Miele’, dit in tegenstelling tot ‘onze Stoffel’, de haperende stofzuiger uit het ‘Lampegat’, die blijkbaar gestikt is in zijn eigen stof.
Daarna is het vaste ritueel nog niet afgelopen. Als we de klep van ‘Ons Marie’ dicht geslagen hebben, leggen we ons neder(ig) op onze drie zits couch.
‘Couch’ is ook zo’n geleend Engels woord, net als dat van ‘voucher’ voor de wispelturige freule. Maar ik kan me voorstellen dat nog niet iedereen weet waaróp wij ons dan ‘nederleggen’.
Geloof me maar; Engels is echt niet zo moeilijk. In deze eerste les voor beginners kan ik zeggen, dat we óp of ín ons bankstel gaan liggen. We hebben namelijk zo’n automaat, die onze veel te zware benen gewoon even opturnt (ook geleend van Engeland) en de rugleuning achterover klapt. En wij klappen dan automatisch mee.
Na het avondeten knijpen we namelijk vaak even de oogjes dicht; Maria links en ik rechts. En intussen doet ‘ons Marie’ wat ze moet doen: de vaat inzepen, schoonspoelen en drogen en dat graag ook in deze volgorde. Want hoewel ik geweldig veel van soep hou, mag er geen soeprestje achterblijven op het bord voor morgen.

Na dit vrij vaste ritueel en als de oogjes weer geopend worden, dan wordt de afstandsbediening van onze Ziggo gegrepen en flitst de tv aan: ‘Nog even geduld’,  ‘Bitte Ruhe’, ‘Be patience please’… Ja hoor, onze tv is erg internationaal.
Nadat we dat beetje geduld hebben opgebracht, kijken we wat op de avond geboden wordt. Journaal, STER-reclame, muziek, STER-reclame, film, STER-reclame, praatprogramma’s… en nog maar eens die eindeloze STER-reclames. ‘Oh my God…!’
En zo’n STER-reclame is nu een prachtig voorbeeld van wat ik bedoel te schrijven.
Probeer voor de aardigheid maar eens te kijken en zo’n reclame spot (Engels hoor!) te begrijpen. Hoeveel Engels en verengelste woorden hoor je? Hoeveel zie je er? En snapt iedereen wat er gezegd wordt?
Ikke nie! En ik wil het ook niet snappen, want ik snap niet wat men onze prachtige Nederlandse taal aandoet. De Nederlandse taal en zeker ook de vele, meer dan prachtige dialecten verdwijnen langzaam uit het gesproken woord. Langzaam is niet het goede woord. Het is véél te snel, want dat is het jammer genoeg.
We zijn met ons allen bezig onze lang verworven cultuur in korte tijd te barbaren. Laten we dáár maar eens actie tegen gaan voeren en laat de roetveegpiet zonder veeg gewoon met rust. En koop ook die Engelse onzin van de STER-reclame niet meer!

Ik luister naar praatprogramma’s, ik laat graag mensen aan het woord. ‘Oh my God…!’
Ik heb eens ooit geprobeerd een avond lag te tellen hoeveel keer ‘Onze-Lieve-Heer!’ daarboven in het Engels wordt aangeroepen. Je houdt het niet voor mogelijk!
Waarom? Waarom vindt iemand het nodig om Hem veelvuldig aan te roepen in het Engels? Moet Hij ook op Engelse les? Is Hij ook een beginner?
Luister eens een keer heel goed beste mensen. Luister eens en je zult daarna zeggen: ‘Shit! Je hebt gelijk!’ (Ik vergeef je het woord ‘shit’, maar ‘verdomme’ vind ik eigenlijk toch meer bij ons passen!) ‘Oh my God…!’
We ‘zappen’ (lees; ‘zeppen’, want het is ook geleend hoor!) maar weer eens over de zenders heen. Muziekprogramma’s! Geweldig, daar hou ik van; even geen Engelse en hemelse aanroepen van praatgragen! En waar keek ik dan afgelopen week naar? Naar ‘Holland’s got talent’, Naar ‘The Voice’, ‘The Masked Singer’, ‘I can see your voice’.
‘Oh my God…!’, en dat tussen het zingen door! Luister maar eens.
We kunnen nog wel effe doorgaan: ‘Undercover’, ‘Way of living’, ‘Dancing on the ice’, ‘Hotter than your daughter’!
‘Oh my God…!’, dit is echt geen Engelse les meer voor beginners…

Lang geleden gingen Maria en ik eens naar Nijmegen. Winkelen! Dit zouden we nu echt niet meer doen hoor. Tegenwoordig zouden we gaan ‘shoppen’ of zelfs ‘funshoppen’ op zondag. (Allemaal ‘geleend’ hoor die woorden, maar na corona en de brexit mag je ze niet meer teruggeven!)
Het is dus al echt lang geleden dat we gingen ‘winkelen’ en we gingen daarom naar de V&D. De V&D ja, zolang geleden al, want tegenwoordig is die winkel er niet meer. Zal wel naar Engeland verhuisd zijn, denk ik dan.
Ik weet nog dat ik als kind met mijn moeder vaker in die winkel kwam, maar in die van Eindhoven. Prachtig vond ik dat! Er was altijd zoveel en van alles te zien in die V&D, zelfs voor een klein rekeltje als ik. Overigens was die V&D ook de enige plek in de hele wereld, waar mijn moeder harder kon lopen dan ik. Wat kon ze dan rennen, oh my God…, van de ene kledinghaak naar de andere kapstok.
En precies datzelfde overkwam me in de V&D van Nijmegen, toen ik daar eens met Maria rondstruinde.
We waren op de afdeling voor dameskleding. (Naar welke etage zou een man zijn echtgenote anders moeten begeleiden?)
En zoals ik mijn moeder als kind niet kon bijbenen, zo lukte me dat nu ook niet bij mijn eigen vrouw. Maar geloof me (ook vorige week heb ik dat in mijn maandagmail het geschreven): mannen zijn vindingrijk! En zeker in noodsituaties op de damesafdeling van de V&D. Ik stopte met hollen en liet haar gewoon lopen.

Ik bedacht voor mezelf een opvallend spelletje: ik keek rond, want dat valt op, over de rekken met jassen, jurken, shawls (geleend hoor!), vesten, bloezen en schappen met kousen, sokken, zakdoeken, riemen en een complete uithoek vol lingerie (voor de aardigheid maar eens geleend van Frankrijk) en ik probeerde daar ergens tussen de merknamen en de babydolls(!) Nederlandse woorden te ontdekken. Gewoon, nee doodgewoon, een Nederlands woord, zoals bijvoorbeeld: prijs, korting, uitverkoop of wat dan ook. Maar wat denk je? Oh my God…! Niks… nul komma nul…! Geen enkel Nederlands woord!
Als het aantal dagelijkse coronabesmettingen van deze week even hoog zou zijn als het aantal Nederlandse woorden toen in de V&D van Nijmegen, dan konden we met een gerust hart met Kerstmis zonder mondkapje in alle restaurants van Nederland gaan eten…
Sorry (Engels!), maar ik vergis me. Er was wél één Nederlands woord, helemaal aan de zijkant, dicht bij de kleedhokjes: ‘Kassa’!
Ik kan het me niet meer herinneren, maar ik denk dat Maria daar haar shirt, top, shawl, nieuwe legging en hooggehakte pumps en de strapless little black dress met Engelse ponden heeft afgerekend. Of toch misschien met mijn creditcard? (Die roze babydoll heb ik trouwens thuis nooit gezien…)
Al met al vind ik het toch jammer dat die V&D er nu niet meer is. Ik mis mijn funshoppende hardloopwedstrijdjes en ik mis mijn Engelse lessen voor beginners…

Niet lang na die laatste run schreef ik voor ÉgeWies een Nederlandse tekst op dat prachtige lied Halleluja van Leonard Cohén en ik denk dat juist de V&D van Nijmegen daarvoor mijn inspiratie was. ‘Loat nog maar eens heure’; laat onze Cd nog eens zingen (‘Oh my God…!’, zelfs de afkorting CD is Engels!). Alsjeblief mensen: ‘Houd ‘w houdoe’! Please…

Nog zo’n marteling voor mij die er deze week weer aankomt. Je herkent het wel: je gaat weer eens veel te laat naar bed en je kunt de slaap niet vatten. Woelen, draaien van links naar rechts en weer terug.
Ik heb daar enkele trucjes voor bedacht (‘truc’ is géén Engels woord, ‘truck’ wel!): Ik probeer volgens het -abc- plaatsnamen te bedenken: Amsterdam, Boxmeer, Cuijk… Ik kom overigens nooit voorbij de letter <P> van Peter. Niet dat ik dan al in slaap ben gevallen, nee, maar Nederlandse plaatsnamen die beginnen met een (Q) kan ik geen bedenken. Zelfs niet in een donkere slaapkamer, waarin al lang en breed gesnurkt wordt.
Dus dan stap ik maar over naar de dagen van de week en dan begin ik steevast met de zaterdag. Waarom? Geen idee!
In het donker van de slaapkamer bedenk ik paaszaterdag, koopzondag, gekke maandag, dolle dinsdag, Aswoensdag, witte donderdag… En dan komt het: Black Friday
Deze week is dat weer zo ver! Ik zal ongetwijfeld weer slaaptekort krijgen…

Om me wat rust te gunnen voor aankomende vrijdag heb ik veel gelezen en absoluut geen Engels. Een boek uit 1952! En het boek oogt jong, net als ik, terwijl ik ook pas van 1951 ben. (Als niemand het ooit wil zeggen, dan ben ik vindingrijk genoeg om dat zelf te doen!)
Een boek uit 1952 zonder ook maar één Engels woord! ‘Oh my God…!’ En ook nog een boek over de Peel, daar waar ik ooit drie Françaises uit de trein haalde. Daar waar Maria voor het grijpen, maar niet te vinden is: Mariaveen!
‘Parochie in de Peel’, de bijna 70 jaar oude streekroman van Toon Kortooms, over de veel te dikke Pater Jan die de pastoor van het veendorp moest vervangen.
Pater Jan… Hij doet me denken aan een pater die ik goed kende; Pater Gaudejosus van het Kapucijnenklooster uit Handel. Hij vond mij een rekel en ooit, als de freule mij de tijd geeft, dan zal ik daar zeker nog eens over schrijven, zonder ook maar één Engels woord erin. Belofte maakt schuld.
Het verhaal van Pater Jan uit dat bijna 70 jaar oude boek kreeg ik afgelopen week van, ja hoor, alweer een ‘gewaardeerd lid’ van ons koor en néé, ik zal haar naam niet noemen! Maar Pater Jan maakte me ondanks de komende ‘Black Friday’ erg blij! Heel erg! Dankjewel!

Ik heb dus afgelopen week veel gelezen over de pater, over Mariaveen en over de mensen in de Peel. Geen enkele ‘voice’ op de tv kon mij nog bekoren. Geen enkele ‘masked singer’ kon me nog verrassen. Niets van dat alles!
En na het lezen van de taal van de Peel volgde ter afsluiting van de dag ons volgende ritueel. We zijn immers nachtbrakers en we zoeken dan nog wel eens een Nederlandstalig muziekprogramma om naar te luisteren en te kijken. Een half uurtje nog met een wijntje of een pilsje dat is overgebleven van ‘stoptober’.
We kozen afgelopen vrijdag voor TV-Oranje! Iedereen heeft die zender wel eens gezien. Helemaal Nederlandstalig! Prachtig! Een jaar of acht, negen geleden zagen we onszelf daarop nog heel vaak. Weten jullie nog? Dat was toen immers heel ‘Normaal Man’, of niet dan?
En afgelopen vrijdag hoorden we twee jonge mannen een prachtig en pittig lied zingen. Hélemaal in de Nederlandse taal… ‘Marianne’! Wat kun je ter afsluiting van een dag nog meer wensen? Niets toch! Geen woord Engels, geen voice, maar een Hollandse stem! Twee jonge mannen stemmen, die ‘Marianne’ zingen!!
En het wordt nóg verrassender!
Ik kén één van die mannen, echt, ik ken één van die twee op tv. Het is de zoon van een ‘gewaardeerd’ égewies lid. Echt waar! 
En daarom noem ik zijn naam wél! Karel! Onze égewieze Karel uit Landhorst, die de mannenpartij zo sterk maakt! Het was zijn zoon die afgelopen vrijdag op onze en op jullie tv het lied ’Marianne’ zong, zonder ook maar één Engels woord! Prachtig! Ik heb genoten! Ik zou zeker de slaap wel kunnen vatten vrijdag. Als tenminste…
Karels zoon zingt samen met die andere jonge man en ze zijn samen in Nederland, in Oostenrijk, in Spanje of waar dan ook, bekend als ‘De Lawineboys….’ 
O jongens nog an toe: 'Boys'… ‘Oh my God…!’ 
Ik kon de slaap niet vatten…

Tot wèrus en blijf gezond!

Peter